Nấm gây bệnh luộc lá sầu riêng bùng phát: Chủ động xử lý sớm bằng hoạt chất đặc trị

Thời tiết mưa nhiều, độ ẩm cao và những cơi đọt non liên tục xuất hiện là điều kiện thuận lợi để nấm luộc lá sầu riêng phát triển mạnh. Bệnh có thể bắt đầu từ một vài lá non nhưng nhanh chóng lan rộng trên cả cơi đọt nếu gặp điều kiện thích hợp.

Khi bệnh đã có xu hướng bùng phát, nhà vườn cần kiểm tra vườn thường xuyên và xử lý sớm bằng nhóm hoạt chất phù hợp. Trong đó, sự kết hợp Azoxystrobin + Hexaconazole là một trong những hướng hoạt chất thường được sử dụng để quản lý nhiều bệnh nấm trên cây trồng.

Nấm bệnh luộc lá sầu riêng đang gây hại như thế nào?

Bệnh luộc lá thường xuất hiện rõ nhất trên các cơi đọt non.

Ban đầu, lá có thể xuất hiện những vùng màu xanh sẫm hoặc úng nước. Sau đó, mô lá chuyển dần sang vàng nâu, nâu sẫm và cháy khô.

Khi điều kiện mưa ẩm kéo dài, bệnh có thể tiếp tục lan từ lá này sang lá khác khiến cả cơi đọt bị ảnh hưởng.

Những biểu hiện thường gặp gồm:

Lá non xuất hiện vết úng hoặc thâm sẫm.
Vết bệnh chuyển nhanh sang nâu.
Mép và chóp lá bị cháy.
Lá non cong, mềm rồi khô lại.
Đọt non bị tổn thương, phát triển không hoàn chỉnh.
Bệnh lan nhanh sau những đợt mưa liên tục.

Đặc biệt với những vườn đang dưỡng cơi đọt để chuẩn bị cho giai đoạn làm bông, việc mất bộ lá non có thể ảnh hưởng đến khả năng tích lũy dinh dưỡng của cây.

Vì sao nấm luộc lá sầu riêng dễ bùng phát trong mùa mưa?

Sự phát triển của bệnh thường liên quan chặt chẽ đến điều kiện môi trường trong vườn.

1. Mưa liên tục, lá lâu khô

Khi lá thường xuyên bị ướt, độ ẩm trên bề mặt lá duy trì lâu hơn. Đây là điều kiện thuận lợi để nhiều nhóm nấm bệnh nảy mầm và xâm nhiễm.
Cơi đọt càng non thì mô lá càng mềm và nhạy cảm.

2. Tán cây quá rậm

Vườn có tán cây dày, cành giao nhau nhiều sẽ làm giảm khả năng lưu thông không khí.
Sau mưa, khu vực bên trong tán thường lâu khô hơn, tạo điều kiện thuận lợi cho bệnh phát triển.

3. Cây đang ra nhiều đọt non

Đọt non là bộ phận dễ bị tổn thương.
Nếu cây đi đọt đồng loạt đúng thời điểm mưa kéo dài, nguy cơ phát sinh bệnh trên lá và đọt thường tăng mạnh.

4. Vườn thoát nước kém

Mưa nhiều không chỉ tạo điều kiện cho bệnh trên lá mà còn có thể làm bộ rễ suy yếu.
Khi rễ hoạt động kém, sức chống chịu của cây giảm và quá trình phục hồi sau bệnh cũng chậm hơn.

Khi bệnh đang bùng phát, cần ưu tiên chặn bệnh sớm

Với nấm luộc lá sầu riêng, thời điểm xử lý có ảnh hưởng lớn đến khả năng kiểm soát bệnh.

Nếu chỉ mới xuất hiện vài lá bệnh, việc xử lý thường đơn giản hơn nhiều so với khi bệnh đã lan ra cả cơi đọt.

Nhà vườn nên kiểm tra kỹ:

Cơi đọt mới nhất.
Những lá nằm sâu trong tán.
Những vị trí lá lâu khô sau mưa.
Các cây nằm ở khu vực thấp, ẩm hoặc thoát nước kém.

Khi phát hiện bệnh có xu hướng lan nhanh, nên chủ động xử lý sớm thay vì tiếp tục chờ theo dõi.

Azoxystrobin + Hexaconazole trong quản lý nấm luộc lá sầu riêng

Trong giai đoạn bệnh nấm phát triển mạnh, một hướng hoạt chất thường được sử dụng là phối hợp Azoxystrobin 8% + Hexaconazole 16%.

Hai hoạt chất thuộc hai nhóm cơ chế tác động khác nhau, giúp mở rộng khả năng quản lý nấm bệnh.

1. Hoạt chất Azoxystrobin

Azoxystrobin thuộc nhóm strobilurin, tác động lên quá trình hô hấp của tế bào nấm.
Hoạt chất này thường được sử dụng trong các chương trình phòng và quản lý bệnh nấm trên cây trồng, đặc biệt khi cần bảo vệ những phần lá chưa bị bệnh.

2. Hoạt chất Hexaconazole

Hexaconazole thuộc nhóm triazole, có khả năng ức chế quá trình hình thành ergosterol – thành phần quan trọng của màng tế bào nấm.
Nhờ đặc tính lưu dẫn, hoạt chất có thể hỗ trợ kiểm soát nấm sau khi đã xâm nhiễm vào mô cây.

3. Vì sao thường phối hợp hai hoạt chất?

Việc phối hợp hai hoạt chất có cơ chế tác động khác nhau giúp mở rộng phạm vi kiểm soát bệnh so với chỉ sử dụng một hoạt chất đơn lẻ.
Khi bệnh đang phát triển mạnh, sự kết hợp này có thể được sử dụng trong chương trình xử lý nhằm hạn chế bệnh tiếp tục lan trên lá và cơi đọt.

Xử lý sớm giúp chặn đà phát triển của bệnh

Khi bệnh luộc lá mới xuất hiện và được xử lý đúng thời điểm, vết bệnh có thể được kiểm soát sớm hơn, hạn chế tiếp tục lan sang các lá non xung quanh.

Sau khi xử lý, nhà vườn nên tiếp tục quan sát:

Vết bệnh cũ có tiếp tục lan rộng hay không.
Mép vết bệnh có bắt đầu khô lại.
Có xuất hiện thêm nhiều vết bệnh mới hay không.
Phần đọt non còn lại có tiếp tục phát triển.

Đặc biệt trong những ngày vẫn còn mưa, cần theo dõi cơi đọt thường xuyên để kịp thời phát hiện bệnh tái phát.

Phun thuốc cần kết hợp quản lý điều kiện trong vườn

Trong giai đoạn nấm luộc lá sầu riêng đang phát triển mạnh, việc sử dụng thuốc đặc trị cần đi cùng với quản lý độ ẩm và nguồn bệnh trong vườn.

1. Tỉa thông thoáng tán cây

Tỉa bớt những cành khuất, cành mọc chen chúc hoặc những vị trí tán quá kín.
Tán cây thông thoáng giúp lá nhanh khô sau mưa và hạn chế môi trường thuận lợi cho nấm tiếp tục phát triển.

2. Loại bỏ phần bệnh nặng

Những lá hoặc đọt đã khô bệnh nặng nên được cắt bỏ và đưa ra khỏi khu vực vườn.
Điều này giúp giảm lượng mô bệnh còn tồn tại trong tán.

3. Chủ động thoát nước

Sau các đợt mưa lớn, cần kiểm tra mương và vùng quanh gốc để tránh tình trạng ngập úng kéo dài.
Bộ rễ khỏe sẽ giúp cây phục hồi nhanh hơn sau khi cơi đọt bị bệnh.

4. Hạn chế kích đọt khi bệnh đang lan

Khi bệnh vẫn còn phát triển mạnh, không nên thúc cây ra thêm một lượng lớn đọt non.
Nên ưu tiên ổn định cây, kiểm soát bệnh và bảo vệ những cơi đọt còn khỏe trước.

Phòng bệnh nấm luộc lá sầu riêng sớm khi cơi đọt vừa xuất hiện

Đối với những vườn chưa xuất hiện bệnh nặng, nhà vườn nên ưu tiên phòng bệnh từ giai đoạn cơi đọt non hoặc xử lý ngay khi mới thấy những dấu hiệu bất thường đầu tiên.

Ở giai đoạn này, có thể tham khảo các giải pháp phòng bệnh như AWESOME 10WP và TUTIN 40SL của Inashiro để hỗ trợ bảo vệ lá và đọt non trong điều kiện mưa ẩm.

Hai sản phẩm này phù hợp hơn với hướng phun phòng hoặc xử lý khi bệnh mới chớm, không nên xem là giải pháp đặc trị khi bệnh luộc lá đã phát triển mạnh.

Nhà vườn có thể tham khảo thêm: Bệnh luộc lá sầu riêng: Dấu hiệu, nguyên nhân và cách xử lý hiệu quả

Kết luận

Nấm luộc lá sầu riêng có thể lan nhanh khi mưa nhiều, độ ẩm cao và cây đang ra đọt non. Khi bệnh bùng phát, cần xử lý sớm bằng nhóm hoạt chất phù hợp như Azoxystrobin 8% + Hexaconazole 16%, đồng thời giữ vườn thông thoáng, giảm ẩm và loại bỏ nguồn bệnh.

Với những vườn chưa bị nặng, chủ động phòng bệnh và theo dõi sát cơi đọt sẽ giúp hạn chế nguy cơ cháy lá, khô đọt và bệnh lan rộng.

———————-

Quý bà con nông dân cần tư vấn kỹ thuật, liên hệ ngay với Inashiro để được hỗ trợ miễn phí:

Hotline: 0898.26.26.26
Website: inashiro.vn
Fanpage: Ina-Shiro Japan